Inwoners betrekken

Niet enkel in de ogen van de bestuurders, maar ook in de ogen van de inwoners van de gemeente moet een project of campagne geslaagd zijn. Zeker als je heel wat inspanning vraagt van diezelfde inwoner, zoals een gezondere leefstijl. De betrokkenheid van de inwoners bij je gezondheidsbeleid of –project bepaalt mee het succes van het gezondheidsbeleid.

Waarom inwoners betrekken bij gezondheidsbeleid?

  • De inwoners en de bezoekers van de gemeente zijn niet enkel een ‘doelgroep’. Ze zijn vooral ook signaalgevers. Welke thema’s vinden zij belangrijk? Wat zijn voor hen drempels om gezond te leven?
  • De inwoners betrekken van bij de voorbereiding van je plan is de beste garantie om het te kunnen uitvoeren. Mee zorgen voor een gezonde buurt motiveert mensen. Enkel met ‘professionals’ bereik je nooit hetzelfde. Als mede-eigenaar van een project zijn zij mee verantwoordelijk voor het resultaat.
  • Door de inwoners te laten meedenken ontdek je ook welke piste je zeker niet meer moet bewandelen. De gevolgen van roken bijvoorbeeld kent iedereen al. Op die info moet je je dus niet meer focussen. Inwoners laten deelnemen helpt ook bij het kiezen van de juiste communicatievorm. Misschien dacht je wel een kanaal te gebruiken dat helemaal niet bij de doelgroep past. Een website lanceren voor mensen die nauwelijks internetten bijvoorbeeld.
  • Een gezondheidsprobleem wordt best langs verschillende kanten bekeken. Burgers zijn niet enkel ‘straatbewoners’ maar ook vakmensen die hun kennis kunnen aanwenden. Ze kennen de buurtmogelijkheden het best en hebben contact met andere bewoners.

Aan de slag met participatie

  • Participatie betekent dat je niet achter je bureau het beleid of acties uittekent, maar buitenkomt, mensen en organisaties opzoekt. Als medewerker moet je hiertoe de nodige werktijd en ruimte krijgen. Participatie zit best verankerd in de bestuursvisie.
  • Wie het meest belang heeft bij een beleid dat gezonde kansen creëert, wordt vaak het minste gehoord. Zorg voor participatievormen die groepen met de meeste belangen uit de verf doen komen. Reken er niet op dat sociaal zwakke groepen onmiddellijk tot hun recht komen op een formele welzijnsraad maar voorzie een dialoog in een vertrouwde omgeving als stap in een participatieproces.
  • Participatie is gebaseerd op vertrouwen tussen bestuur en inwoner in beide richtingen. Dat is er niet van in het begin. Bepaal daarom ook samen hoe ver je wil gaan in de burger mee impact geven op het beleid. Als referentiekader kan je de participatieladder gebruiken: van informeren over raadplegen ,adviseren, coproduceren, meebeslissen tot zelfbeheer. lees meer: participatieladder  link met pagina op vvsg.be of wakkereburger.be
  • Participatie is niet enkel voor gezondheid van belang. De meeste gemeenten hebben participatietrajecten voor de opmaak van het beleid, vooral ook bij stads- en dorpsontwikkeling en in wijkgerichte werking zoals met opbouwwerk of buurtcomités. In veel gemeenten heeft een ambtenaar of dienst burgerparticipatie in zijn opdracht. Uiteraard werkt dit het best als je de aandacht voor gezondheid en gezonde omgeving in deze werking integreert en met de lokale welzijnspartners samenwerkt.
  • Uit de indicatorenbevraging (VIGeZ 2009) over het gezondheidsbeleid in lokale besturen blijkt dat de deelname van de inwoners aan het gezondheidsbeleid vooral wordt ingevuld door de deelnamekans aan lokale welzijns-, gezondheids- of preventieraden. Of door aandacht voor gezondheid in andere adviesraden zoals een jeugd- of seniorenraad. Minder verspreid zijn andere vormen die een breder publiek kunnen bereiken zoals participatiedagen, internetpanels, wijkgesprekken,… die input kunnen geven aan de genoemde adviesraden.

Beschikbare tools:

Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie en Ziektepreventie vzw

G. Schildknechtstraat 9
1020 Brussel
Tel. 02 422 49 49
Fax. 02 422 49 59
www.vigez.be

Partners